KATLİAMLAR VE SOYKIRIMLARLA ZORLA MÜSLÜMANLAŞTIRILAN KAYSERİ ERMENİLERİ…

Tarihi gerçekler bazen hiç ummadığın bir yerden fışkırır. Tarihi gerçekleri saklamanın hiçbir yararı yoktur. Mezarlığı yok edersin mezar taşları tren yolu üst geçitlerinden gülümser yada sembol binaların duvarlarında… Malatya’da olduğu gibi. Osmanlı Ermenileri 1894-96 katliamlarında kitlesel olarak zorla Müslümanlaştırma başlamış 1915 soykırım sürecinde ihtiyaca binaen tehcirden muaf tutulup tarihsel topraklarında kalan Ermenilerin  de  tamamı zorla Müslümanlaştırılmış ve Müslüman adlar verilmiş, herşeylerini kaybetmenin yanında ruhları da çalınmıştır.

Bu olguyla  ilgili birçok söylem ve belge bulunmaktadır.

Yaptığım bir çalışmada ilk anda garipsediğim ancak gözümden kaçan bir duruma, Kayserili mucit Muncusun’lu (Güneşli) Oskar Banker/Asadur Sarafian’ın yaşam hikayesinin son günlerde gündeme gelmesiyle garipsediğim olguyu anlamlandırmama yardımcı oldu.

Devletçe el konularak Gazete ilanlarıyla haraç mezat satışa çıkarılan veya kiraya verilen  mülklerinin sahipleri olan Ermenilerin babalarını, devlet Müslüman isimlerle kayda geçirmişti.

İlk anda lakap diye düşünmüştüm. Aileden Garbis Sarafian ile yaptığımız yazışma sonrasında, bu Müslüman adlandırmanın 1915 sonrasındaki zorla Müslümanlaştırmanın eseri olduğu ortaya çıktı.

1935.5.26 günlü Kayseri gazetesinde icara verilen ermeni mülkü:

“Vilayet Defterdarlığından

cinsimevkiiEski sahibi
bezirhanemuncusunKaragöz oğlu kızı sulta
değirmenKaragöz oğlu mıgırdıç

Kira ihalesini tarihi: 11 haziran 935”

12.6.1933 günlü Kayseri Gazetesideharaç mezat satışa çıkarılan Ermeni mülkleri:

“Vilayet Defterdarlığından:

Kym.cinsiköyümevkiiSahibi evveli
475dükkankayseriUzun çarşıKalpak O. Abraham ve nazar
50bağmuncusun Hıdır O. ağup
35dükkan  “taksimÖmer O. kiğork
35 “  “  “ “    “          “
35 “ “ “ “    “          “
35 “ “  “ “    “          “
25bahçe “  “Kibar oğlu iğya
231Hane arsasımürekepelkayseriNavruz oğlu karabit
120harap dükk.Boyacı kapu “Ömürlü oğlu ohanis

Müzayede ile mülkiyetin satış ihalesi: 27-6-933 “

Görüldüğü gibi; hiç ilgisiz alanda Ermenilerin ruhlarının çalındığı bas bas bağırıyordu…

 “Gün daima bulutta kalmaz!” denmiştir…

(Sarkis Adam ve Garbis Sarafian’a teşekkürler…)

Sait Çetinoğlu